Đường “trôi nổi” tràn trên thị trường

Nhiều loại đường bán trên thị trường không có nhãn hiệu, bao bì Đường “trôi nổi” tràn trên thị trườngChủ nhật, 16/09/2012, 01:10 PM (GMT+7) Với lượng đường nhập lậu tồn tại khá lớn tại thị trường nội địa và giá rẻ hơn giá đường sản xuất trong nước 2.000 - 3.000đ/kg, nên mặc dù đã chấp nhận hạ giá thành xuống mức rất thấp 23.000đ/kg (trước đó, 25.000- 26.000đ/kg) nhưng đường nội vẫn không thể cạnh tranh nổi với đường nhập lậu.

Ông Nguyễn Thành Long, Chủ tịch Hiệp hội Mía đường Việt Nam cho biết, trung bình mỗi năm có khoảng 300.000 - 400.000 tấn đường (chủ yếu Thái Lan) nhập lậu vào Việt Nam (chiếm 20-30% sản lượng đường tiêu thụ trong nước).

Với lượng đường nhập lậu như trên đã gây thất thu 3 khoản thuế gồm: 5% thuế nhập khẩu (khoảng 250 tỷ đồng), 5% thuế VAT (250 tỷ đồng) và thuế thu nhập doanh nghiệp do nhà máy giảm lợi nhuận (khoảng 150 tỷ đồng). Tổng cộng khoảng 650 tỷ đồng.

Nhiều loại đường bán trên thị trường không có nhãn hiệu, bao bì và chất lượng không được kiểm soát

Đường lậu có mặt tại thị trường Việt Nam “xuất xứ” từ nhiều nguồn. Ngoài việc nhập lậu lén lút, một số đối tượng cũng đã lợi dụng kẽ hở của hoạt động tạm nhập tái xuất để nhập khẩu đường (nhập khẩu đường từ Thái Lan, Ấn Độ, Hàn Quốc vào Việt Nam, sau đó xuất sang Trung Quốc), nhưng thực chất phần lớn được giữ lại để tiêu thụ ở trong nước.

Còn tại khu thương mại Lao Bảo thuộc cửa khẩu Lao Bảo (Quảng Trị), do hàng hóa kinh doanh tại đây được hưởng ưu đãi về thuế quan, mặt hàng đường không phải chịu thuế nên đây trở thành nơi các đầu nậu tuồn đường Thái Lan vào.

Với lượng đường nhập lậu tồn tại khá lớn tại thị trường nội địa và giá rẻ hơn giá đường sản xuất trong nước 2.000 - 3.000đ/kg, nên mặc dù đã chấp nhận hạ giá thành xuống mức rất thấp 23.000đ/kg (trước đó, 25.000- 26.000đ/kg) nhưng đường nội vẫn không thể cạnh tranh nổi với đường nhập lậu.

Và điều nghịch lý là trong khi lượng đường sản xuất trong nước ngoài việc cung ứng đủ cho nhu cầu tiêu dùng còn lại dư thừa để xuất khẩu, nhưng trong quá trình cạnh tranh lại thua ngay trên “sân nhà”.

Tại Hội nghị tổng kết sản xuất mía đường vụ 2011-2012, ông Đoàn Xuân Hòa, Cục phó Cục Chế biến thương mại nông lâm thủy sản và nghề muối (Bộ NN&PTNT) cũng nêu một loạt bất cập khác của ngành mía đường.

Một số nhà máy không có đủ nguyên liệu vẫn thực hiện mua mía theo 2 giá trong vùng và ngoài vùng nguyên liệu dẫn đến tình trạng tranh mua tranh bán, phá vỡ vùng nguyên liệu của các nhà máy khác. Trong khi đó, tình trạng đường lậu vào thị trường nội không nhỏ, gây nhiều hệ lụy về tình hình cung-cầu, giá cả trên thị trường

Theo K.N. - Đ.T.(Công an nhân dân)

Đường nhập lậu tung hoành

Đường nhập lậu vào VN hiện xấp xỉ 400.000 tấn (chiếm 30% tổng lượng sản xuất trong nước)Đường nhập lậu tung hoànhThứ Bẩy, 08/09/2012, 11:06 AM (GMT+7) Đường nhập lậu vào VN hiện xấp xỉ 400.000 tấn (chiếm 30% tổng lượng sản xuất trong nước) đang trở thành nguy cơ “giết chết” ngành mía đường trong nước nếu không có biện pháp ngăn chặn kịp thời.

Đây là thông tin đưa ra tại lễ ký kết biên bản thỏa thuận hợp tác chống buôn lậu, gian lận thương mại mặt hàng đường giữa Cục Điều tra chống buôn lậu (Tổng cục Hải quan) và Hiệp hội Mía đường VN (VSSA) ngày 7-9 ở TP.HCM.

Điêu đứng với đường lậu

Hơn ba tháng nay, bà Nguyễn Thị Minh Thái, giám đốc Công ty TNHH thực phẩm công nghệ Minh Tâm (TP.HCM), vất vả trong việc tìm đầu ra cho lượng đường mà công ty đang giữ. Hầu hết khách hàng của công ty thời gian qua là các nhà máy chế biến thực phẩm, còn lại khách hàng thương mại đã chuyển sang mua đường lậu từ Thái Lan. “Công ty chúng tôi chuyên kinh doanh đường sản xuất tại VN nên ba bốn tháng nay thị trường miền Nam hầu như không bán được gì, miền Trung và miền Bắc chỉ lai rai” - bà Thái lo lắng.

Ghe chở đường Thái Lan neo đậu sẵn bên kia sông thuộc Pekchray, Kothom, Kandal (Campuchia), sau đó chuyển sang ghe nhỏ tập kết tại các nhà kho ở xã Khánh An, huyện An Phú (An Giang) rồi đưa đi tiêu thụ trong nước.

Đại diện một doanh nghiệp kinh doanh đường lớn cũng cho rằng mấy tháng gần đây, đơn vị này điêu đứng vì đường lậu nên không biết định hướng kinh doanh buôn bán ra sao. Theo giải thích của nhà kinh doanh này, đường Thái Lan năm nay tràn vào VN nhiều vì giá lúc nào cũng thấp hơn giá đường trong nước 800-1.500 đồng/kg. Còn theo bà Thái, chưa có năm nào đường lậu lại phát triển với quy mô lớn hơn, nhiều hơn và rộng hơn khắp nơi. Điều này đang gây khó khăn cho ngành mía đường khi vụ mía năm nay sản lượng đường trong nước dự kiến đạt 1,5 triệu tấn, vượt nhu cầu trong nước.

Theo ông Nguyễn Thành Long - chủ tịch VSSA, mỗi năm lượng đường nhập lậu qua biên giới phía tây nam vào VN lên đến 300.000-400.000 tấn, và nếu tính cả nước thì con số này còn cao hơn nhiều, không những gây khó khăn cho ngành mía đường trong nước mà còn làm thất thu ngân sách nhà nước hàng trăm tỉ đồng. Ông Long phân tích với số lượng nhập lậu như trên thì tiền thất thu thuế nhập khẩu (5%) tương đương 250 tỉ đồng, tiền thuế giá trị gia tăng 5%, tức khoảng 250 tỉ đồng nữa. “Đó là chưa kể do ảnh hưởng của đường lậu mà doanh thu của các nhà máy đường giảm, theo đó mức thuế thu nhập doanh nghiệp cũng bị giảm khoảng 150 tỉ đồng. Như vậy, chỉ riêng đường nhập lậu đã gây thất thu cho đất nước 650 tỉ đồng mỗi năm” - ông Long cho biết.

Phải giảm giá thành sản xuất Phát biểu tại lễ ký kết, Thứ trưởng Bộ NN&PTNT Diệp Kỉnh Tần cho rằng ngành đường phải nâng cao năng suất và giảm giá thành để cạnh tranh với đường Thái Lan. “Chỉ một vài năm nữa, khi Hiệp định AFTA có hiệu lực thì thuế nhập khẩu hàng hóa từ ASEAN vào VN sẽ bằng 0 nên không chỉ đường lậu mà với đường nhập chính ngạch, ngành đường VN sẽ không thể cạnh tranh nổi nếu giá thành cao như hiện nay” - ông Tần nói.

Đủ chiêu buôn lậu

Ông Nguyễn Đỗ Kim, đội phó đội kiểm soát chống buôn lậu khu vực miền Nam (đội 3, Tổng cục Hải quan), cho biết ở khu vực phía Nam, tình trạng buôn lậu đường tập trung tại khu vực Châu Đốc (An Giang). “Tại đây có 4-5 điểm kho tập kết, mỗi điểm kho có 5-6 ghe vận chuyển đường lậu từ Campuchia sang VN mỗi ngày với trọng lượng 70-80 tấn/ghe. Đó là chưa kể đi theo nhiều con đường của khu vực khác ở các tỉnh có biên giới với Campuchia” - ông Kim cho biết.

Để đưa hàng lậu về VN, các đối tượng đã đổi vỏ bao đường Thái Lan thành bao trắng rồi tập kết xuống các ghe ở bờ bên phía Campuchia chờ cơ hội chuyển sang bờ VN, đưa vào các kho nằm dọc bờ sông. Tại các kho này đường sẽ được hợp thức hóa bằng hóa đơn chứng từ của các nhà máy đường trong nước. Các đối tượng sử dụng hóa đơn này để quay vòng khó kiểm soát và cơ quan chức năng khó có thể biết hóa đơn này của lô hàng nào.

Trong khi đó, hoạt động buôn lậu và gian lận thương mại đường ở khu vực phía Bắc có cách thức hoàn toàn khác, đó là lợi dụng kẽ hở của chính sách tạm nhập tái xuất để đưa hàng nhập khẩu tiêu thụ nội địa thay vì tái xuất. Ông Nguyễn Văn Ba, đội trưởng đội phòng chống buôn lậu phía Bắc, cho hay trong thời gian kiểm tra hàng tạm nhập tái xuất từ ngày 22-6-2012 đến nay, cơ quan chức năng kiểm soát 35 tờ khai tạm nhập tái xuất 204 container đường của 11 doanh nghiệp, nhưng thực xuất qua các cửa khẩu phía Bắc chỉ có 60 container, nằm tại cảng Hải Phòng là 24 container, tới cửa khẩu để chuẩn bị xuất khẩu là 38 container. “Như vậy còn 82 container đang lang thang không biết đi đâu về đâu” - ông Ba cho biết.

Ông Đỗ Thành Liêm, giám đốc Công ty đường Khánh Hòa, cho rằng chính sách tạm nhập tái xuất, chính sách gia công và chính sách vùng biên mậu tạo nên một kẽ hở khiến ngành đường bị tơi tả. “Chúng tôi với tư cách là doanh nghiệp cầu cứu các ngành vào cuộc ngăn chặn, bởi nếu kéo dài thì khó có doanh nghiệp nào chịu đựng nổi” - ông Liêm bức xúc nói.

Ông Nguyễn Đỗ Kim cho rằng lực lượng hải quan rất mỏng nên khó kiểm soát đường nhập lậu. “Toàn bộ đội 3 phụ trách phía Nam từ Bình Thuận đến Kiên Giang chỉ có sáu người như muối bỏ bể” - ông Kim nói. Do đó để đấu tranh có hiệu quả, ông Kim đề nghị các nhà máy bán đường cho các tổ chức cá nhân khu vực biên giới thông tin cho cơ quan hải quan, hóa đơn ghi cụ thể số lượng, chủng loại, phương tiện vận chuyển. Nhà máy gửi các mẫu đường từng lô để cơ quan hải quan đối chiếu.

Còn ông Nguyễn Phi Hùng, cục trưởng Cục Điều tra chống buôn lậu (Tổng cục Hải quan), cho biết mới đây Bộ Tài chính và Tổng cục Hải quan đã xác định coi đường là một trong những mặt hàng trọng điểm để làm tốt công tác quản lý xuất nhập khẩu, đấu tranh chống buôn lậu. Bằng việc ký kết thỏa thuận với VSSA, Cục Phòng chống buôn lậu cũng đang có những kế hoạch rất cụ thể để tập trung vào mặt hàng đường trong thời gian sắp tới.

Giá đường trong nước còn 15.200 đồng/kg

Theo các doanh nghiệp sản xuất và kinh doanh đường, giá đường trong nước có xu hướng giảm kể từ đầu năm đến nay, trong đó giảm mạnh nhất vào tháng 8. Cụ thể, hồi đầu năm giá đường mà các nhà thương mại mua tại kho nhà máy ở mức 16.300-17.700 đồng/kg, giảm còn 15.500-17.000 đồng/kg vào tháng 3 rồi tăng trở lại vào tháng 5 lên mức cao nhất là 17.000 đồng/kg. Kể từ đó đến nay giá đường liên tục giảm, trong đó giảm mạnh nhất vào tháng 8 với mức giá trên 1.000 đồng/kg (còn 15.300 đồng/kg). Bước sang đầu tháng 9, giá đường tiếp tục giảm nhẹ thêm 100 đồng/kg, còn 15.200 đồng/kg.

 

Theo Trần Mạnh (báo Tuổi trẻ)

Niên vụ tới sẽ thừa 200.000 tấn đường

Người trồng mía năm nay không có lãi nhiều, do giá mía giảm.Niên vụ tới sẽ thừa 200.000 tấn đườngThứ Ba, 14/08/2012, 01:46 PM (GMT+7) Bộ NNPTNT vừa đưa ra dự báo, trong niên vụ tới, lượng đường trong nước sản xuất sẽ thừa khoảng 200.000 tấn. Tuy nhiên, mới đây Bộ Công Thương vẫn thông báo cấp hạn ngạch nhập khẩu 70.000 tấn đường...

Thị trường tiêu thụ khó khăn

Theo số liệu của Bộ NNPTNT, niên vụ mía đường 2011-2012 đã tăng cả về diện tích, năng suất và sản lượng. Diện tích mía của cả nước đạt 284.000ha, năng suất bình quân đạt 61,7 tấn/ha, tổng sản lượng 17,5 triệu tấn. Hiện 39 nhà máy đường trên cả nước đã ép được 14,5 triệu tấn mía, thu được trên 1,3 triệu tấn đường.

“Với sản lượng này, đây là lần đầu tiên sau nhiều năm liên tiếp phải nhập khẩu đường, nước ta đã tự chủ được mặt hàng thiết yếu này, không chỉ đảm bảo cho tiêu dùng nội địa mà từ đầu năm đến nay còn xuất khẩu được khoảng 200.000 tấn đường” - ông Đoàn Xuân Hòa- Phó Cục trưởng Cục Chế biến, Thương mại nông lâm thủy sản và nghề muối (Bộ NNPTNT) khẳng định.

Người trồng mía năm nay không có lãi nhiều, do giá mía giảm.

Tại thời điểm này, các nhà máy đường đã tổ chức thu mua tại ruộng mía của nông dân với giá thành phổ biến từ 950.000 đồng đến 1 triệu đồng/tấn. Tuy nhiên, dù diện tích và sản lượng mía có tăng so với niên vụ trước nhưng giá bán mía của nông dân cho các nhà máy lại giảm.

Ông Nguyễn Văn Lộc - Tổng Giám đốc Công ty Đường Biên Hoà (Đồng Nai) cho biết: “Chúng tôi đang buộc phải giảm giá bán đường và thu mua mía trước sức ép từ đường nhập lậu. Nếu tiếp tục gặp khó khăn, các doanh nghiệp không thể chế biến mía được nữa, thì nông dân sẽ là người chịu thiệt hại. Tuy nhiên, nếu thu mua mía rẻ thì tất yếu nông dân sẽ đi trồng cây khác, đây lại là một bài toán khó đối với các doanh nghiệp”.

Chỉ dùng đường nhập khẩu cho sản xuất

Bộ NNPTNT đưa ra dự báo, trong niên vụ 2012-2013, cả nước sẽ trồng khoảng 300.000ha mía, sản lượng đạt 18,9 triệu tấn và các nhà máy sẽ sản xuất được gần 1,6 triệu tấn đường. Với sản lượng trên, ngoài cung cấp cho tiêu dùng nội địa, vẫn còn dư trên 200.000 tấn đường, chưa tính 74.000 tấn nhập khẩu theo cam kết với Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO).

Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Thành Biên cho biết: “Theo cam kết với WTO, các mặt hàng như muối, đường, trứng gia cầm, thuốc lá là những sản phẩm thuộc đối tượng bắt buộc phải đăng ký hạn ngạch nhập khẩu mỗi năm. Hiện đường và mặt hàng muối chỉ cấp hạn ngạch cho sản xuất, chứ không cấp hạn ngạch cho tiêu dùng”.

Về lo ngại lượng đường cho nhập khẩu nói trên có thể bị sử dụng sai mục đích, thậm chí bị đem bán ra ngoài thị trường, gây ảnh hưởng tới việc tiêu thụ đường trong nước, ông Biên cam kết: “Hai Bộ Công Thương và NNPTNT đã thống nhất và yêu cầu các thương nhân phải chấp hành đúng các quy định là phục vụ đúng mục đích sản xuất hàng hóa của thương nhân, không được mua bán, trao đổi. Đồng thời, phải có báo cáo định kỳ hàng tháng, hàng quý theo yêu cầu của Bộ Công Thương. Bộ cũng sẽ tiến hành tổ chức các đoàn kiểm tra để giám sát thương nhân có sử dụng hạn ngạch nhập khẩu đúng mục đích hay không”.

Thứ trưởng Bộ NNPTNT Diệp Kỉnh Tần cho rằng: “Niên vụ mía đường tới được dự báo tiếp tục khó khăn do ảnh hưởng của khủng hoảng kinh tế thế giới, nên cần nâng cao hiệu quả và tăng khả năng cạnh tranh của những công ty mía đường bằng cách giảm giá thành”. Ông Tần cũng kiến nghị: “Bộ Công Thương cần xem xét về việc tổ chức lưu thông sản phẩm đường trên thị trường như thế nào cho hợp lý, vì thực tế hiện nay giá bán đường của các nhà máy đường và giá bán đường của thương lái cho người tiêu thụ có khoảng cách rất lớn”. 

Theo Hiệp hội Mía đường, Bộ NNPTNT cần có chính sách hỗ trợ doanh nghiệp có khả năng xuất khẩu đường, với nguồn kinh phí từ đóng góp của các nhà máy đường trong nước hoặc từ việc đấu thầu nhập khẩu đường. Các bộ, ngành cần có biện pháp ngăn chặn nhập lậu đường.

Theo Thanh Xuân (Dân Việt)